দীৰ্ঘদিন ধৰি কঁকালৰ বিষত ভুগি থকা লোকসকলৰ বাবে চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ জগতৰ পৰা আহিছে এক আশাৰ খবৰ। বিজ্ঞানীসকলে এনে এবিধ বিশেষ জেল প্ৰস্তুত কৰিছে, যিটো বেজীৰ সহায়ত শৰীৰত প্ৰয়োগ কৰি মেৰুদণ্ডৰ মাজত থকা ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ পুনৰ গঠনত সহায় কৰিব পৰা সম্ভাৱনা আছে। এই প্ৰযুক্তিৰ লক্ষ্য কেৱল বিষ কমোৱাই নহয়, বৰঞ্চ ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ গঠন আৰু কাৰ্যক্ষমতা পুনৰুদ্ধাৰ কৰাত সহায় কৰা।
দীৰ্ঘদিন ধৰি কঁকালৰ বিষৰ চিকিৎসাত সাধাৰণতে বিষনাশক ঔষধ, ফিজিঅ’থেৰাপি আৰু জীৱনশৈলীৰ পৰিৱৰ্তনৰ ওপৰত গুৰুত্ব দিয়া হয়। কিছুমান গুৰুতৰ ক্ষেত্ৰত অস্ত্ৰোপচাৰৰো প্ৰয়োজন হ’ব পাৰে। কিন্তু এই নতুন প্ৰযুক্তিয়ে ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ মেৰামতিৰ সম্ভাৱনাৰ ওপৰত গুৰুত্ব আৰোপ কৰিছে। সেয়েহে ভৱিষ্যতে ই মেৰুদণ্ডৰ সমস্যাত ভোগা বহু লোকৰ বাবে নতুন চিকিৎসাৰ পথ মুকলি কৰিব পাৰে।
মেৰুদণ্ডৰ ডিস্ক কি আৰু ইয়াৰ কাম কি?
আমাৰ মেৰুদণ্ড বহুতো সৰু সৰু হাড়েৰে গঠিত। এই হাড়বোৰৰ মাজত কোমল, নমনীয় আৰু কুশ্বনৰ দৰে কাম কৰা বিশেষ গঠন থাকে। ইয়াকে ইণ্টাৰভাৰ্টিব্ৰেল ডিস্ক (Intervertebral Disc) বুলি কোৱা হয়। এই ডিস্কবোৰে দুটা হাড়ৰ মাজত আঘাত শোষণকাৰী গাদিৰ দৰে কাম কৰে। আমি খোজ কাঢ়োঁতে, দৌৰোঁতে, বহোঁতে বা কোনো বস্তু দাঙোতে মেৰুদণ্ডৰ ওপৰত পৰা চাপ সহ্য কৰাত এইবোৰে সহায় কৰে। লগতে মেৰুদণ্ডৰ নমনীয়তা বজাই ৰখাতো ইয়াৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ ভূমিকা আছে।
কিন্তু বয়স বৃদ্ধি, আঘাত, অত্যধিক চাপ অথবা সময়ৰ লগে লগে হোৱা ক্ষয়ৰ ফলত এই ডিস্কবোৰৰ পানীৰ পৰিমাণ আৰু নমনীয়তা হ্ৰাস পাব পাৰে। কেতিয়াবা ডিস্কৰ বাহিৰৰ অংশ দুৰ্বল হৈ ভিতৰৰ অংশ বাহিৰলৈ ওলাই আহিব পাৰে। এনে অৱস্থাই কিছুমান লোকৰ কঁকালৰ বিষ, ডিঙিৰ বিষ অথবা স্নায়ুৰ ওপৰত চাপ পৰিলে হাত-ভৰিলৈ বিয়পি পৰা বিষৰ সৃষ্টি কৰিব পাৰে।
নতুন জেলটোৱে কেনেদৰে কাম কৰিব?
এই নতুন প্ৰযুক্তিৰ মূল উদ্দেশ্য হৈছে ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ গঠন পুনৰুদ্ধাৰত সহায় কৰা। সাধাৰণ বিষনাশক ঔষধে বিষ আৰু প্ৰদাহ কমাব পাৰে যদিও সেইবোৰে সাধাৰণতে ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ গঠন পুনৰ নিৰ্মাণ নকৰে। আনহাতে, পুনৰুৎপাদনমূলক চিকিৎসা (Regenerative Medicine)ৰ ওপৰত ভিত্তি কৰি প্ৰস্তুত কৰা বিশেষ জেলৰ লক্ষ্য হৈছে ক্ষতিগ্ৰস্ত কলাৰ মেৰামতি আৰু পুনৰ গঠনৰ বাবে উপযুক্ত পৰিৱেশ সৃষ্টি কৰা।
এই ধৰণৰ জেল বেজীৰ সহায়ত নিৰ্দিষ্ট স্থানত প্ৰয়োগ কৰা হয়। ইয়াৰ গঠন আৰু উপাদানৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰি ই ডিস্কৰ ভিতৰত সহায়ক গঠন সৃষ্টি কৰিব পাৰে, কলাৰ পুনৰুৎপাদনত সহায় কৰিব পাৰে অথবা ডিস্কৰ যান্ত্ৰিক গুণাগুণ উন্নত কৰাৰ সম্ভাৱনা সৃষ্টি কৰিব পাৰে। অৱশ্যে, সকলো ইনজেক্টেবল জেলৰ কাম কৰাৰ পদ্ধতি একে নহয়। কোনটো জেলে কেনেদৰে কাম কৰে, কিমানখিনি সফল হয় আৰু মানুহৰ শৰীৰত ইয়াৰ প্ৰভাৱ কেনেকুৱা, সেইবোৰ নিৰ্দিষ্ট গৱেষণাৰ ফলাফলৰ ওপৰত নিৰ্ভৰ কৰে।
গৱেষণাত কি তথ্য পোৱা গৈছে?
২০২৪ চনত Acta Biomaterialia নামৰ গৱেষণা আলোচনীত প্ৰকাশিত এটা অধ্যয়নত বিজ্ঞানীসকলে NPgel নামৰ এবিধ ইনজেক্টেবল হাইড্ৰ’জেলৰ সম্ভাৱনা পৰীক্ষা কৰিছিল। এই গৱেষণাত মানুহৰ ক্ষয়প্ৰাপ্ত মেৰুদণ্ডৰ ডিস্কৰ নমুনা ব্যৱহাৰ কৰা হৈছিল। গৱেষকসকলে লক্ষ্য কৰিছিল যে জেলটো প্ৰয়োগ কৰাৰ পিছত ডিস্কৰ উচ্চতা আৰু যান্ত্ৰিক গুণাগুণৰ উন্নতি ঘটিছিল। লগতে, পৰীক্ষাগাৰত স্বাভাৱিক শাৰীৰিক চাপৰ অনুকৰণ কৰি কৰা পৰীক্ষাত ডিস্কৰ কলাৰ পুনৰুৎপাদনৰ সৈতে জড়িত কিছুমান ইতিবাচক পৰিৱৰ্তন দেখা গৈছিল। এই ফলাফলে ক্ষতিগ্ৰস্ত ডিস্কৰ মেৰামতিৰ ক্ষেত্ৰত নতুন সম্ভাৱনাৰ সৃষ্টি কৰিছে। কিন্তু এটা কথা মনত ৰখা উচিত—এই পৰীক্ষা মানুহৰ জীৱিত শৰীৰত কৰা নিয়মীয়া চিকিৎসাৰ পৰীক্ষা নাছিল। সেয়েহে এই পদ্ধতি মানুহৰ ক্ষেত্ৰত কিমান নিৰাপদ আৰু ফলপ্ৰসূ হ’ব, সেই বিষয়ে অধিক গৱেষণাৰ প্ৰয়োজন।
ভৱিষ্যতে কঁকালৰ বিষৰ চিকিৎসা সলনি হ’বনে?
দীৰ্ঘদিন ধৰি কঁকালৰ বিষত ভুগি থকা লোকসকলৰ বাবে এই গৱেষণা নিশ্চয় আশাব্যঞ্জক। বিশেষকৈ মেৰুদণ্ডৰ ডিস্কৰ ক্ষয়ৰ ফলত হোৱা বিষৰ ক্ষেত্ৰত কেৱল বিষ কমোৱাৰ পৰিৱৰ্তে ক্ষতিগ্ৰস্ত অংশৰ গঠন পুনৰুদ্ধাৰৰ চেষ্টা চিকিৎসা বিজ্ঞানৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ পদক্ষেপ। যদি ভৱিষ্যতৰ গৱেষণাত এই জেলৰ সুৰক্ষা আৰু কাৰ্যকাৰিতা নিশ্চিত হয়, তেন্তে ই কিছুমান ৰোগীৰ বাবে অধিক কম-আক্ৰমণাত্মক চিকিৎসাৰ বিকল্প আগবঢ়াব পাৰে। অৱশ্যে, সকলো ধৰণৰ কঁকালৰ বিষৰ কাৰণ ডিস্কৰ ক্ষয় নহয়। স্নায়ুৰ সমস্যা, পেশীৰ আঘাত আৰু অন্যান্য ৰোগৰ বাবেও কঁকালৰ বিষ হ’ব পাৰে।
সেয়েহে এই গৱেষণাক কঁকালৰ বিষ সম্পূৰ্ণৰূপে নিৰাময় কৰাৰ নিশ্চিত উপায় বুলি এতিয়াই ক’ব নোৱাৰি। বৰ্তমান ইয়াক এক আশাব্যঞ্জক বৈজ্ঞানিক অগ্ৰগতি হিচাপেহে বিবেচনা কৰা উচিত। চিকিৎসাৰ ক্ষেত্ৰত ইয়াৰ প্ৰকৃত উপযোগিতা নিৰ্ণয় কৰিবলৈ অধিক ক্লিনিকেল পৰীক্ষা আৰু দীঘলীয়া অধ্যয়নৰ প্ৰয়োজন হ’ব।
(PubMedত প্ৰকাশিত মূল গৱেষণা পত্ৰৰ পৰা লোৱা হৈছে)
এনেধৰণৰ অন্যান্য বা-বাতৰিৰ বাবে লাইক কৰক অসম লাইভ ২৪ ৰ ফেচবুক পেজ
