ভাৰতৰ Fusion Research বা নিউক্লীয় সংযোজন গৱেষণাই এতিয়া এক গুৰুত্বপূৰ্ণ অগ্ৰগতি লাভ কৰিছে। গুজৰাটত থকা SST-1 Tokamak-ত সংযোজন কৰা হৈছে এক শক্তিশালী 82.6 GHz, 400 kW Gyrotron। এই নতুন যন্ত্ৰটোৱে অতি উত্তপ্ত প্লাজমা অধিক সময়লৈ স্থিৰ কৰি ৰাখিবলৈ বিজ্ঞানীসকলক সহায় কৰিব।
নিউক্লীয় সংযোজন প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তে সূৰ্যত যি ধৰণে শক্তি উৎপন্ন হয়, সেই একে ধৰণৰ প্ৰক্ৰিয়া পৃথিৱীত নিয়ন্ত্ৰিতভাৱে ব্যৱহাৰ কৰি পৰিষ্কাৰ শক্তি উৎপাদনৰ চেষ্টা চলি আছে। ইয়াৰ বাবে অতি উচ্চ উষ্ণতাত প্লাজমা সৃষ্টি কৰি তাক নিয়ন্ত্ৰণত ৰখাটো অতি প্ৰয়োজনীয়। কিন্তু ইমান উত্তপ্ত প্লাজমা দীৰ্ঘ সময়লৈ স্থিৰ কৰি ৰখাটো বিজ্ঞানীসকলৰ বাবে এক বৃহৎ প্ৰত্যাহ্বান।
SST-1-ত স্থাপন কৰা নতুন gyrotron-টোৱে শক্তিশালী মাইক্ৰ’ৱেভ শক্তি প্ৰদান কৰি প্লাজমা গৰম আৰু নিয়ন্ত্ৰণত ৰখাত সহায় কৰিব। ফলত বিজ্ঞানীসকলে প্লাজমাক অধিক সময়লৈ স্থিৰ অৱস্থাত ৰাখি fusion প্ৰক্ৰিয়াৰ ওপৰত অধিক গভীৰভাৱে পৰীক্ষা-নিৰীক্ষা চলাব পাৰিব।
এই সফলতাৰ ফলত ভাৰতৰ fusion energy গৱেষণাই আৰু এখোজ আগুৱাই গ’ল বুলি ক’ব পাৰি। ভৱিষ্যতে এই ধৰণৰ প্ৰযুক্তি সফল হ’লে কম কাৰ্বন নিৰ্গমন, বৃহৎ পৰিমাণৰ আৰু তুলনামূলকভাৱে পৰিষ্কাৰ শক্তি উৎপাদনৰ নতুন পথ মুকলি হোৱাৰ সম্ভাৱনা আছে। যদিও বাণিজ্যিকভাৱে fusion energy উৎপাদন এতিয়াও বহু গৱেষণা আৰু পৰীক্ষাৰ ওপৰত নিৰ্ভৰশীল, তথাপি SST-1-ৰ এই উন্নীতকৰণে সেই লক্ষ্যৰ দিশত ভাৰতৰ গুৰুত্বপূৰ্ণ প্ৰস্তুতিৰ ইংগিত দিছে।
কি এই Nuclear Fusion?
সহজ ভাষাত ক’বলৈ গ’লে, Nuclear Fusion হৈছে দুটা সৰু পৰমাণুৰ নিউক্লিয়াছ একেলগ হৈ এটা ডাঙৰ নিউক্লিয়াছ গঠন কৰা প্ৰক্ৰিয়া, যাৰ ফলত বিপুল পৰিমাণৰ শক্তি মুক্ত হয়। সূৰ্য আৰু আন নক্ষত্ৰত মূলতঃ এই প্ৰক্ৰিয়াৰ জৰিয়তেই শক্তি উৎপন্ন হয়। পৃথিৱীত এই প্ৰক্ৰিয়া নিয়ন্ত্ৰিতভাৱে সম্পন্ন কৰিবলৈ বিজ্ঞানীসকলে অতি উচ্চ উষ্ণতাৰ প্লাজমা সৃষ্টি কৰে। কিন্তু প্লাজমাৰ উষ্ণতা অতি বেছি হোৱাৰ বাবে তাক স্থিৰ কৰি ৰখাটো সহজ নহয়। সেয়েহে শক্তিশালী চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰ আৰু বিভিন্ন ধৰণৰ heating system ব্যৱহাৰ কৰা হয়।
SST-1 কিয় গুৰুত্বপূৰ্ণ?
SST-1 হৈছে ভাৰতৰ এক গুৰুত্বপূৰ্ণ ছুপাৰকণ্ডাক্টিং টকামাক, যাৰ লক্ষ্য হৈছে চুম্বকীয় ক্ষেত্ৰৰ সহায়ত অতি উত্তপ্ত প্লাজমাক নিয়ন্ত্ৰণ কৰি fusionৰ বাবে প্ৰয়োজনীয় পৰিস্থিতি অধ্যয়ন কৰা। IPR-এ জনোৱা মতে, SST-1ৰ বিকাশৰ মূল লক্ষ্য আছিল ভৱিষ্যতৰ thermonuclear fusion deviceৰ বাবে steady-state plasma সম্পৰ্কে গৱেষণা কৰা। ২০১৩ চনৰ ২০ জুনত SST-1ত প্ৰথমবাৰৰ বাবে পুনৰাবৃত্তিযোগ্য আৰু নিৰ্ভৰযোগ্যভাৱে প্লাজমা ডিছচাৰ্জ লাভ কৰা হৈছিল। আন্তঃৰাষ্ট্ৰীয় ফিউজন ৰিচাৰ্চ সংস্থা ITERৰ তথ্য অনুসৰি, SST-1ত প্ৰায় ১.৫ টেছলা মেগনেটিক ফিল্ডত প্লাজমা ডিছচাৰ্জ চলোৱা হয় আৰু প্লাজমা কাৰেণ্ট ৭৫,০০০ Ampere-ৰো অধিক হ’ব পাৰে। SST-1ৰ অন্যতম বিশেষত্ব হৈছে ইয়াত ছুপাৰ কণ্ডাক্টিং টোৰোইডাল ফিল্ড মেগনেট ব্যৱহাৰ কৰা হৈছে।
এনেধৰণৰ অন্যান্য বা-বাতৰিৰ বাবে লাইক কৰক অসম লাইভ ২৪ ৰ ফেচবুক পেজ
